Thứ Năm, 7 tháng 11, 2019

Nhận diện, ứng phó với tâm lý lo âu khi trẻ đi học

Với các trường hợp này chúng ta cần làm gì để giúp trẻ?

Tại sao trẻ lo âu, căng thẳng khi phải đi học?

Như chúng ta đã biết, trẻ thơ có rất nhiều lo âu và xuất hiện ở từng độ tuổi. Ngay từ bé, trẻ thường bám theo kêu khóc khi mẹ rời nhà đi chợ hay đi làm. lo âu thường gặp ở trẻ em 1 - 3 tuổi, tỷ lệ ngang nhau ở hai giới. Có thể phát khởi ở tuổi trước khi đi học, nhưng nhiều trường hợp bắt đầu ở 10 - 12 tuổi; thể nặng tiêu biểu là không chịu đi học.

Có nhiều nguyên do dẫn đến hiện tượng trên:

Các yếu tố tâm lý từng lớp: Trẻ nhỏ chưa trưởng thành và còn lệ thuộc vào mẹ; có nhiều lo sợ xảy ra trong tuổi phát triển như sợ mất mẹ, sợ mất tình ái của mẹ,... đặc biệt là sợ phải chia ly với mẹ (sợ mất mẹ). con trẻ chỉ cảm thấy an toàn khi có mặt ba má mình.

Các nguyên tố tính cách: Việc trẻ con không muốn đi học, sợ đi học có thể là do trẻ nhận thức kém không theo kịp các bạn; trẻ khó thích nghi với môi trường mới do có điều kiện ăn ở, chăm nom khác biệt so với môi trường cũ... Một số trẻ thường chu đáo tận tường, muốn làm vui lòng, có thiên hướng tuân. Gia đình có khuynh hướng gắn bó coi ngó nhau, trẻ nít được chiều chuộng, bố mẹ quá quan hoài.

Việc đổi thay môi trường sống, chuyển trường, chuyển lớp, chuyển chỗ ở đều là các tình huống gây stress với những trẻ này.

Nhân tố di truyền: Các nghiên cứu gia đình cho thấy trẻ nít bị lo âu thường là con của người bị rối loạn lo âu chia ly thời trẻ.

nguyên tố học tập: con nít thường tập nhiễm tính cách của ba má. bố mẹ bị lo âu ám ảnh sợ, con cái sẽ thích nghi với các tình cảnh mới với tính cách ám ảnh sợ, đặc biệt là với môi trường đường.

yếu tố từ môi trường: Các yếu tố bất lợi từ môi trường như điều kiện sinh hoạt và học tập nghèo nàn, trình độ nghiệp vụ sự phạm yếu kém, thỉnh thoảng trẻ bị bạn nạt hay bị cô giáo mắng, đánh, tạo áp lực...

Cha mẹ, giáo viên nên gần gũi, động viên trẻ, giúp trẻ giảm bớt lo âu khi đi học. (ảnh minh họa)

cha mẹ, tía nên gần gụi, cổ vũ trẻ, giúp trẻ giảm bớt lo âu khi đi học. (ảnh minh họa)

bộc lộ và giải pháp

Một số trẻ stress lo lắng khi thay đổi môi trường kèm theo các triệu chứng bệnh về thực thể như buồn nôn, đau bao tử, đau chỗ này đau chỗ khác, đau đầu, đau bụng, choáng váng, chóng mặt, các triệu chứng này giống như cảm cúm. Ở trẻ lớn hơn và thanh thiếu niên, có thể thấy các triệu chứng điển hình về tim mạch và hô hấp, đau ngực, hồi hộp, chóng mặt, choáng váng, nghẹt thở. Một số trẻ còn kèm theo các miêu tả của rối loạn giấc ngủ như đòi mẹ hay người có quan hệ gắn bó nằm bên cạnh cho đến khi trẻ ngủ, sợ bóng tối, khó ngủ, ác mộng…

Với những trường hợp này, trước tiên, chúng ta cần bình tĩnh tìm hiểu duyên cớ khiến con lo lắng, sợ đến trường. Khi tìm được nguyên nhân chuẩn xác chúng ta mới có thể tìm được cách khắc phục hợp.

Bố mẹ nên gần gũi, lắng nghe và theo dõi những tâm can và trình diễn.# của con cái. Tuyệt đối không tạo sức ép cho trẻ, đồng thời có thể góp ý để bố biết tình trạng của con, từ đó cố cổ vũ con nhiều hơn, giúp con dần làm quen với môi trường mới. Chúng ta cũng có thể nhờ nghiêm đường tạo điều kiện để con ngồi gần, chơi cùng các bạn có tính cách vui vẻ, hòa đồng trong lớp để trẻ chóng vánh tìm được niềm vui kết duyên khi đến trường.

Ngoài ra, cha mẹ không nên biểu lộ thái độ quá sốt sắng hay bị chi phối khi trẻ kêu mệt, đau đầu, đau bụng, buồn nôn hoặc có các triệu chứng này. Vì khi đó, trẻ có thể càng cố tình tỏ ra trầm trọng hơn và viện vào cớ đó để nghỉ học, hay không làm những việc chúng không thích. bác mẹ cũng cần xác định rằng, những khó khăn này của trẻ chẳng thể chấm dứt ngay nên cần bền chí để giúp đỡ con khắc phục.

Điều thiết thực nhất là ba má nên chuẩn bị cho trẻ làm quen với môi trường mới ngay từ khi trẻ còn học ở bậc học dưới hay ở nhà bằng cách rèn cho con biết tuân thủ một số lệ luật như ngồi yên, giữ im lặng trong khoảng thời gian nhất quyết, giúp con làm quen dần với các tri thức mới... Khi dạy con, bác mẹ cần chọn lựa theo ý thích của con và không nên theo kiểu bắt ép nhồi nhét. Hoạt động học tập nên xen kẽ với hoạt động chơi như vẽ, tô màu, xếp hình... ba má có thể dạy trẻ ưng chuẩn các hoạt động trong cuộc sống hằng ngày như để trẻ đếm, lấy bát, đũa mỗi bữa cơm, đếm bậc cầu thang, làm phép trừ số táo, số kẹo đã ăn...

Tuy nhiên, khi chúng ta đã tìm hiểu tận tường các căn nguyên và đã kiên trì thực hiện các cách khắc phục mà trẻ vẫn có diễn tả lo âu, sợ hãi tăng lên hoặc mệt mỏi, sút cân thì việc cần làm là đưa trẻ đến các chuyên gia sức khỏe tâm thần và tâm lý để nhận sự đánh giá tham vấn và trợ giúp kịp thời.

ThS Tâm lý Nguyễn Như Phương

0 nhận xét:

Đăng nhận xét